پوست لایه محافظی بین اندام‌های داخلی و محیط بیرونی محسوب می‌شود. ایجاد هرگونه خراش و زخمی بر روی پوست، باعث راه یافتن باکتری‌ها به بافت‌های زیرین پوست می‌شود که در صورت عدم کنترل آن‌ها، عواقب جبران‌ناپذیری ایجاد خواهد شد. ازاین‌رو برای درمان هرگونه زخم و خراشی بر روی پوست، باید از پانسمان مناسب آن استفاده کرد. پانسمان‌های سنتی که در گذشته مورد استفاده قرار می‌گرفت، دارای ساختار ساده‌ای بودند. در این پانسمان‌ها یک لایه غیر چسبناک وجود داشت که روی زخم قرار می‌گرفت و لایه جاذب آن، رطوبت و ترشحات زخم را داخل خود می‌کشید. هرچند این پانسمان‌ها تا مدت‌های زیادی، کاربردی و مفید بوده‌اند اما با پیدایش پانسمان‌های آماده که سبک مدرن‌تری دارند، استفاده از پانسمان‌های سنتی، کمتر شده است و پانسمان‌های آماده، در حال حاضر به صورت تخصصی، برای انواع زخم‌ها به کار می‌روند.

تفاوت پانسمان‌های آماده و سنتی در چیست؟

  • پانسمان‌های کلاسیک

پانسمان‌های کلاسیک یا سنتی، از مشتقات سلولزی ساخته شده‌اند و مانع ورود باکتری‌های خارجی و کاهش رطوبت زخم می‌شوند. کاهش رطوبت زخم باعث عدم تکثیر باکتری‌ها می‌شود که این امر در کنترل عفونت نقش مهمی را ایفا خواهد کرد. از مثال پانسمان‌های کلاسیک می‌توان به گاز استریل‌ها اشاره کرد که همچنان مورداستفاده قرار می‌گیرند.

  • پانسمان‌های آماده

پانسمان‌های آماده سری جدیدتری از انواع پانسمان‌ها هستند که هر کدام از آن‌ها مزایا و ویژگی منحصر به فردی دارند. معمولاً رطوبت با پانسمان‌های کلاسیک از بین می‌رود تا محیطی خشک فراهم شود. در این محیط خشک، رشد باکتری‌ها کاهش می‌یابد و بدین گونه، عفونت کنترل می‌شود اما در پانسمان‌های جدید، برخلاف تصور قدیمی، محیطی مناسب با کنترل رشد باکتری فراهم می‌شود چراکه گاهی محیط با رطوبت بهینه، سرعت ترمیم زخم‌ها را افزایش می‌دهد. پانسمان‌های آماده از موادی همچون آلژینات، هیدروکلوئید، هیدروژل، فوم، فیلم ترانسپارت ساخته‌شده‌اند که هر کدام از آن ها برای نوع خاصی از زخم‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد.

 
پانسمان‌های آماده، در حال حاضر به صورت تخصصی، برای انواع زخم‌ها به کار می‌روند.

انواع عملکرد پانسمان‌های آماده

این پانسمان‌ها از بیش از حد خشک شدن زخم‌ها پیشگیری می‌کنند و رطوبت را در حد متعادل نگاه می‌دارند. بررسی‌ها نشان داده است که زخم‌های با رطوبت بهینه، ۴۰ درصد سریع‌تر از زخم‌هایی که در معرض هوا خشک می‌شوند، ترمیم می‌شوند. پانسمان‌های آماده نیمه تراوا هستند و به سه طریق عمل می‌کنند.

  1. دسته اول، پانسمان‌های آماده جاذبی هستند که اگزودا یا مایع خارج شده از بافت‌های زخم را جذب می‌کنند. پانسمان‌های جاذب که بیشتر از انواع فوم‌ها و آلژینات ها هستند، به خوبی می‌توانند آب و ترشحات اگزودا را جذب کنند و در مقایسه با پانسمان‌های سنتی، دیرتر تعویض می‌شوند.
  2. دسته دوم، پانسمان‌های آماده نگهدارنده رطوبت هستند که رطوبت را در حد متعادل و همان اندازه ای که هست، نگاه می‌دارند. این پانسمان‌ها در زمانی که بافت گرانولاسیون تشکیل می‌شود و ترشحات اگزودا کاهش پیدا می‌کند، کاربرد دارند. اگر از پانسمان‌های معمولی در این پروسه استفاده شود، خشکی بیش‌ازحد زخم باعث دهیدره شدن زخم می‌شود و ترمیم زخم، به سختی امکان پذیر خواهد شد. برای این زخم‌ها استفاده از پانسمان‌های آماده‌ای که دارای هیدروکلوئید و فیلم ترانسپارنت هستند، مناسب است چرا که این پانسمان‌ها، رطوبت را در حد متعادل نگه می‌دارند و ترمیم زخم را بهبود می‌بخشند.
  3. دسته سوم پانسمان‌های آماده رطوبت دهنده‌ای هستند که به زخم‌های خشک، رطوبت می‌دهند. با کمک این پانسمان‌ها، زخم‌هایی که از پیش خشک شده‌اند و لایه مرده‌ای روی آن‌ها تشکیل شده است، رطوبت می‌گیرند و به مرور زمان، لایه‌ای رویی آن‌ها جدا می‌شود و ترمیم زخم صورت می‌گیرد. پانسمان‌های دارای هیدروژل، از بهترین انواع پانسمان‌های رطوبت دهنده محسوب می‌شوند. هیدروژل ها نسبت به آب و بخار آب نیمه تراوا هستند و ازآنجایی که پلی یورتان دارند، خاصیت نیمه جاذب نیز دارند اما عملکرد اصلی آن‌ها، رطوبت دهی مؤثری است که بر روی زخم‌ها ایجاد می‌کنند.
  4. دسته چهارم پانسمانهای سوربکت هستند که علاوه بر تمام عملکردهای بالا، به عنوان پانسمان متصل شونده به باکتری های پاتوژن و قارچها عمل کرده و با اتصال به انها در محیط زخم، عوامل پاتوژن را از زخم دور می کنند و به ترمیم بهینه زخم کمک می نمایند.

بدون دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.