زخم بستر چیست و چگونه ایجاد می شود؟

همان طور که می دانید پوست از سه لایه اصلی اپیدرم یا جلد، درم یا لایه میانی ، هیپودر یا زیر جلد تشکیل شده است. اگر به هر دلیلی چربی های زیر پوست کاهش پیدا کند، لایه زیر جلدی ضعیف شود، یا  اپیدرم در تماس طولانی مدت با فشار قرار بگیرد، پوست مقاومت خود را در برابر فشار ، آسیب و اصطکاک از دست داده و خون رسانی به این مناطق با اختلال مواجه می شود، در نتیجه، پوست در نواحی تحت فشار، سلول های زنده خود را از دست می دهد. به این ترتیب  در این مناطق زخم ایجاد می شود. به این نوع زخم ها زخم بستر یا زخم فشاری می گویند.

زخم بستر در مراحل اولیه ممکن است محدود به قرمزی پوست باشد، اما در مراحل حاد تر آسیب به لایه های زیرین پوست و حتی تاندون ها و مفاصل نیز می رسد. در  زخم بستر مزمن و پیشرفته، معمولا عفونت نیز پدیدار شده و این باعث آسیب های جدی به سیستم ایمنی بدن بیمار می شود. زخم های عفونی علاوه بر مشکلات جدی ای که برای سلامتی بیمار ایجاد می کنند، باعث ترشح اگزودا حاوی بار میکروبی بالا نیز می شوند که این وضعیت مراقبت از بیماران را بسیار سخت تر کرده و احتمال بروز افسردگی و مشکلات روحی روانی را نیز در آن ها افزایش می دهد. بنابراین بسیار ضروری است که روزانه چند نوبت از مناطق مستعد ایجاد زخم بستر بازدید شده و تا حد امکان از بروز این زخم ها پیشگیری کرد.

 

چه کسانی مستعد مبتلا شدن به زخم بستر هستند؟

  • کسانی که به مدت طولانی در بستر و در حالت ساکن و بدون حرکت قرار دارند.
  • کسانی که به مدت طولانی روی ویلچیر می نشینند و توان حرکت دادن بدن خود را ندارند.
  • سالمندانی که دچار سوء تغذیه هستند و لایه چربی زیر پوست آن ها کاهش پیدا کرده است.
  • بیمارانی که پوست آنها به مدت طولانی در تماس با رطوبت است و وضعیت بهداشتی مطلوبی ندارند.
  • سالمندانی که توان حرکت ندارند و پوست آن ها خشک و آسیب پذیر است.
  • بیمارانی که از وسایل ارتوپدی مانند گچ استفاده می کنند، ممکن است در نواحی تحت فشار، دچار این نوع زخم ها شوند.

زخم بستر چه درجاتی دارد؟

زخم فشاری یا زخم بستر درجات متفاوتی دارد و با توجه به میزان پیشرفت زخم، مدت زمان درمان نیز افزایش پیدا می کند.

در زخم بستر درجه ۱ آسیب دیدگی منحصر به لایه جلدی پوست است و لایه های زیرین هنوز درگیر نشده اند. در این مرحله ناحیه صدمه دیده، تغییر رنگ داده و ممکن است سردتر یا گرم تر از نواحی اطرافش باشد. در این مرحله پوست نازک و بسیار آسیب پذیر می شود.

در زخم بستر درجه ۲ لایه جلد یا اپیدرم به دلیل آسیب دیدگی از بین رفته، لایه میانی یا درم نمایان شده  و یک زخم گود و قرمز رنگ تشکیل می شود. این مرحله آغاز درگیری لایه های زیرین با بیماری است. ممکن است تاول تشکیل شود.

در زخم بستر درجه ۳ حتی لایه درم نیز از بین می رود و بافت چربی دیده می شود.زخم عمق بیشتری پیدا می کند و ممکن است بافت مرده زرد رنگ نیز در انتهای زخم دیده شود.

در زخم بستر شدید یا درجه ۴ تمامی لایه های پوست به طور کامل از بین رفته اند و مفاصل و تاندون ها دیده می شوند. در این مرحله آسیب دیدگی ممکن است به نواحی اطراف زیر پوست ظاهرا سالم نیز سرایت کرده باشد.

آیا می توان از ابتلا به زخم بستر پیشگیری کرد؟

پیشگیری از زخم بستر در سالمندان، در مورد بیمارانی که توان حرکت دادن خود را ندارند، مشکل تر می باشد. برخی بیماران به دلیل فلج نخاعی، فلج ذهنی، کما و بیهوشی  یا مصرف دارو های خاص، قادر به حرکت دادن خود نیستند. در نتیجه در مناطق تحت فشار بدن، خونرسانی انجام نمی شود و سلول های پوست از بین می روند. نتیجه این روند ایجاد زخم بستر در سالمندان است. در برخی بیماران که حس لامسه خود را از دست داده اند، ممکن است زخم فشاری بسیار دیر و در زمانی که بافت های نکروزه یا مرده دیده شوند، تشخیص داده شود.

برای پیشگیری از زخم بستر در سالمندان باید در صورتی که منع پزشکی وجود ندارد، روزانه چند نوبت بدن آنان را حرکت داده و با ماساژ ملایم به خون رسانی به تمامی نقاط تحت فشار کمک کنید.

بسیار مهم است که نقاط مستعد ایجاد زخم فشاری را شناسایی کرده و روزی چند نوبت بازدید کنید تا از سلامت این مناطق مطمئن شوید.

همچنین خشک نگه داشتن بدن بیماران  و جلوگیری از اصطکاک نیز بسیار مهم است.

در صورتی که زخم ایجاد شده باشد باید به سرعت درمان های مناسب را تحت نظر پزشک شروع کرد تا آسیب دیدگی گسترش پیدا نکند.

در صورتی که بیمار مبتلا به زخم بستر شده باشد، چگونه می توان آن را درمان کرد؟

ممکن است به هر دلیلی موفق به پیشگیری از بروز زخم بستر در سالمندان نشده باشید. ممکن است زخم بستر شدید ایجاد شده و علاوه بر ایجاد نکروز، عفونت و ترشحات چرکی نیز در محل زخم دیده شود. وجود عفونت در زخم فشاری، فرآیند درمان را طولانی و پر هزینه تر می کند. در این شرایط استفاده از پانسمان مناسب می تواند روند بهبود زخم را تسریع کند.

پانسمان زخم بستر سوربکت، راه حلی اقتصادی با تأثیرگذاری بالا

پانسمان های ضد میکروب سوربکت به وسیله جذب ترشحات میکروبی و قارچی باعث کوتاه شدن پروسه درمان زخم بستر می شوند. بر خلاف بسیاری از پانسمان های ضد میکروب، پانسمان زخم بستر سوربکت، هیچ گونه ماده ی فعالی آزاد نکرده، کاملا ایمن و بی خطر بوده و در هر نوع زخمی،قابل استفاده است. استفاده از این محصول حتی برای نوزادان، زنان باردار و شیرده نیز بلامانع می باشد.

استفاده از پانسمان زخم بستر سوربکت باعث شده تا مایعات ترشح شده حاوی میکروب به لایه های جاذب تعبیه شده در پانسمان، بچسبد و در زمان تعویض پانسمان از زخم جدا شود. استفاده  مداوم  و منظم از این محصول با کیفیت، عفونت را در هر نوبت تعویض پانسمان ، از زخم دور می کند و به این ترتیب باعث تسریع درمان زخم بستر  و درمان مؤثر عفونت  ناشی از زخم خواهد شد.

بدون دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.